0
0
دریاچه ارومیه، یکی از بزرگترین پهنههای آبی ایران، طی دهههای اخیر با بحران خشکی شدید مواجه شده است. این وضعیت نه تنها تنوع زیستی منطقه را تهدید میکند، بلکه معیشت جوامع محلی و کشاورزی پیرامون دریاچه را نیز تحت تاثیر قرار داده است. ستاد احیای دریاچه ارومیه طی سالهای گذشته طرحهای متعددی برای نجات این پهنه آبی اجرا کرده و هزینههای قابل توجهی صرف شده است، اما کارشناسان و مسئولان محیط زیست بارها اعلام کردهاند که در عمل، اعتقاد کافی به احیای واقعی دریاچه وجود نداشته و بسیاری از اقدامات، بدون توجه به مسائل زیستمحیطی و بدون فیلتر مناسب برای صدور مجوزها انجام شده است.
تالابها، زیستگاه مکمل دریاچه ارومیه
حجت جباری، مدیر کل محیط زیست آذربایجان غربی، در مصاحبهای تاکید کرد که تالابها نقش مکمل دریاچه ارومیه را برای جوجهآوری پرندگان و حفظ تنوع زیستی دارند. به گفته او، تالاب سولدوز یکی از بهترین تالابهای استان است که با ایجاد دایکهای انسانساز، به مأمن پرندگان تبدیل شده و با مشارکت جوامع محلی و تشکلهای نقده احیا شده است. همچنین تالابهای شورگل (حسنلو)، آق گول و قره بلاغ نمونههایی از تالابهای قابل بازگشت هستند که پس از آبگیری، پرندگان به آنها بازمیگردند.
جباری افزود که استان آذربایجان غربی دارای ۲۴ تالاب است که از این تعداد ۱۲ تالاب دایمی بوده و پروژههایی مانند لایروبی و تسهیل جریان آب در شهرستانهای ماکو و آق کنیکور در حال اجراست. او همچنین به نقش موثر روستاهای خورخوره و قره داغ در احیای تالاب کانی برازان اشاره کرد و گفت: «تالابها به عنوان زیستگاه مکمل دریاچه ارومیه، برای جوجهآوری پرندگان اهمیت فراوانی دارند.»
چالشهای سرمایهگذاری و حفاظت محیط زیست
جباری با اشاره به روند صدور مجوزها گفت که مدیریت محیط زیست مانعی برای سرمایهگذاری ایجاد نمیکند، اما بسیاری از سرمایهگذاران حفاظت محیط زیست را نادیده میگیرند و تاکید کرد که «لازم است در این خصوص فیلترگذاری مناسبی صورت گیرد». این موضوع نشان میدهد که یکی از دلایل عمده ناکامی طرحهای احیا، عدم توجه جدی به حفاظت محیط زیست در تصمیمگیریهای اقتصادی و صدور مجوزها بوده است.
صنایع دستی به جای کشاورزی: راهکاری برای مقابله با کمآبی
ییلاقی، رئیس مرکز فنی و حرفهای نقده، در مصاحبهای جنجالی اعلام کرد که کمآبی شدید در حاشیه دریاچه ارومیه معیشت روستاها را تهدید کرده و بسیاری از پروژههای احیای دریاچه، اثر ملموسی بر زندگی مردم نداشتهاند. او توضیح داد که برای کاهش فشار بر منابع آب، پروژههای جایگزینی کشاورزی با صنایع دستی در شش روستا از جمله بیگم قلعه، دیزج و بارانی کرد اجرا شده است. قالیبافی، گلیمبافی، خیاطی، چرمدوزی، صنایع غذایی و عروسکدوزی بیش از ۲۵۰ نفر را درگیر کرده و سعی دارد معیشت پایدار و مبتنی بر فرهنگ محلی را جایگزین کشاورزی پرمصرف کند.
وی همچنین به نقد عملکرد برخی نهادها پرداخت و گفت: «تنها نهادی که در ایجاد نمایشگاه صنایع دستی زنان روستایی حمایت میکند، سازمان فنی و حرفهای است. سازمان جهاد کشاورزی و میراث فرهنگی کمکی نمیکنند چون اعتقادی به نجات دریاچه ارومیه ندارند.» او تاکید کرد که پروژهها بیشتر نرمافزاری و ترویجی هستند و حمایتهای بینالمللی از جمله ژاپن و یونیدو نقش مهمی در اجرای این طرحها دارند.
#انتهای_پیام
